Loading...
دما هم اکنون ۴ °C
دمای زنجان در ساعات آینده



اگر عضو نیستید ثبت نام نمایید

تبليغات A

آخرین آگهی ویژه
محبوب ترین ها
استان زنجاندرباره سایت استان زنجانساختمان پزشکان زنجانبانک اطلاعات پزشکان استان زنجاندیوار زنجانآشنایی کامل با اقلیم آب و هوای استان زنجانکانال تلگرام استان زنجانپورتال استان زنجانطراحی سایت در زنجانسایت پزشکان زنجانهوای زنجانتبلیغات در سایت زنجانمشاهده ترافیک زنجانمرکز خرید و فروش خودرو زنجاناطلاعات عمومی استان زنجانبانک کوثر زنجانتبلیغات در زنجانترافیک آنلاین استان زنجانمساحت استان زنجانمساحت شهر زنجاننام دیگر شهر زنجانشهرهای زنجاناخبار استان زنجانبانک انصار زنجاناذان صبح به افق زنجانجاهای دیدنی زنجاناستان زنجان.pdfبیمه پاسارگاد نمایندگی زنجانسایت خبری زنجانبازار خودرو زنجانخرید بلیط زنجانآژانس مسافرتی زنجانکاملترین مقاله گنبد سلطانیه زنجاناستان زنجان و وجود ۱۷۰۰ اثر تاریخی در آنآموزش پرورش زنجاننقشه کامل استان زنجاندیوارزنجانشهرک خودرو زنجانپرواز زنجان به مشهدسوالات مذهبی : احکام صیغه - پاسخ به سوالات شرعیبازار آنلاین زنجانکد پستی استان زنجان و شهرهای زنجانهلال احمر زنجانمجوز پورتال استان زنجانجمعیت استان زنجانجمعیت شهر زنجانزبان مردم زنجانبانک استان زنجانبانک مهر اقتصاد زنجانتفرجگاه های زنجانتبلیغات اینترنتی در استان زنجانفروشگاه اینترنتی کتاب زنجاننرخ کرایه تاکسی ها در زنجانفروشگاه صنایع دستی زنجاننقشه آنلاین ترافیک+زنجانزنجان دومین تولید کننده گوشت بوقلمون در ایرانسینما بهمن زنجانمواد مخدر گل تهدیدی برای بانوان و جوانان استان زنجانزنجان جز استان های کم حاشیه کشور استشایعه کودک ربایی در زنجان و قتل در زنجانترفندهای کامپیوتر: چگونه یک رمز عبور ایمن انتخاب کنیم؟ ترفندهای کامپیوتر: استخراج صوت از ویدئو با VLC رازهای اینترنت: تفاوتهای بین گوگل ارث و گوگل مپ

آشنایی با آثار تاریخی ایران :


شهر تاریخی کلات

  

کوه، رود، دشت، دره، باغ، شالیزار، کرد، ترک، فارس، معماری ایران، هنر هندوستان، اسطوره، تاریخ...؛ اینها همه با هم در جایی جمع شده‌اند که در قیاس با این سرزمین پهناور، یک وجب جا بیشتر نیست: کلات

اما همین یک وجب جا آن قدر زیباست که فردوسی بزرگ در وصفش می‌گوید:


همان به که سوی کلات و چرم/ برانیم و منزل کنیم از میم
چپ و راست آباد و آب روان / بیابان چه جوییم و رنج روان


این یک وجب جا، همان دژ نفوذ ناپذیری است که تیمور گورکانی 14 بار به فتح آن کوشید و ناکام ماند و همان قلعه امنی است که نادرشاه افشار خزاین به غنیمت آورده از هند را درونش پنهان ساخت.

با این حال، از آن 24 میلیون زائر و مسافری که هرسال به خراسان می‌روند، کمتر کسی به سوی کلات راه کج می‌کند ؛ این راه از شمال مشهد آغاز می‌شود و پس از عبور از روستای  پاژ ( زادگاه فردوسی)  145 کیلومتر آن سو‌تر به کلات می‌رسد و پس از کلات، زمینی نیست که از خاکش عطر ایران به مشام برسد؛ آن سو‌تر هرچه هست خانه همسایه است: ترکمنستان.

 

ساختمان کاخ قصر خورشید، تلفیقی است از معماری ایران و هندوستان

 
راه مشهد به کلات، مدام چهره عوض می‌کند. گاه تو را بر ستیغ کوه می‌برد و گاه به ژرفای دره ؛ گاه خشکی تپه ماهورها را پیش رویت می‌گذارد و گاه از میان درختان انبوه گذرت می‌دهد ؛ گاه آبی آسمان را در آیینه شالیزار قاب می‌گیرد و گاه... .  اصلا جاده مشهد به کلات راه رسیدن نیست، خود مقصدی است برای رفتن. این را اگر آن 24 میلیون مسافر ندانند، مشهدی‌ها خوب می‌دانند و از همین رو اگر روز تعطیل و فراغتی پیدا کنند، راه کلات را در پیش می‌گیرند.

کلات را کوه‌های بلند در میان گرفته‌اند و راه‌های طبیعی ورود به شهر که محلی‌ها به آن  دربند  می‌گویند، سخت و صعب العبور هستند. یکی که از همه فراخ‌تر است، دربند ارغونشاه نام دارد و آن را رودخانه‌ای به نام ژرف رود از میان کوه‌ها گشوده است. ژرف رود از جنوب غربی وارد کلات می‌شود و پس از پیمودن طول شهر، از زاویه‌ای مخالف به کشور ترکمنستان می‌رود. در دهه‌های اخیر،  تونلی در کنار دربند ارغونشاه ساخته‌اند که راه ورود به شهر را کوتاه‌تر و آسان‌تر کرده است.

اما مردمان کلات نیز برای خود حکایتی شنیدنی دارند. گرچه کلات از قدیم‌الایام جای آبادی بوده است، اما آبادی خود در سه سده اخیر را وامدار نادرشاه افشار است. هم از این روست که کلات را  کلات نادری  لقب داده‌اند. نادر این دژ طبیعی را برای نگاهداری غنایمی که از فتح هندوستان آورده بود، برگزید و جماعتی از سپاهیانش را مأمور حفاظت از آن ساخت. چون سپاهیان او مخلوطی از فارس‌ها و ترک‌ها و کردها بودند، لاجرم کلاتی‌های امروز که بازماندگان همان‌هایند، به این سه قوم نسب می‌رسانند و در شهر کوچک خویش به سه زبان با یکدیگر سخن می‌گویند. بیشترشان کشاورزی و باغداری می‌کنند و زنانشان در قالی‌بافی مهارت بسیار دارند.

مهم‌ترین یادگار نادر در کلات، کاخی است به نام قصر خورشید. این قصر در میان باغی بزرگ به شیوه باغ‌های ایرانی بنا شده، اما ساختمانش تلفیقی است از معماری ایران و هندوستان ؛ چرا که نادر علاوه بر سیم و زر و جواهر، هنرمندان زیادی را از هند به ایران آورد و زبده‌ترینشان را به آرایش قصر خورشید واداشت. پس اگر حالا بر سنگ‌های نمای بیرونی قصر، نقش میوه‌هایی چون موز و آناناس را می‌بینیم، نباید گمان کنیم که 300 سال پیش اجدادمان چنین میوه‌هایی را می‌شناخته اند و می‌خورده اند. اینها هنر دست هندوانی است که به اقلیم و سرزمینی دیگر تعلق داشتند.

مهم‌ترین یادگار نادر در کلات، کاخی است به نام قصر خورشید

 

 قصر خورشید، ساختمانی است سه طبقه ؛ طبقه زیرین که همان زیرزمین باشد جایی است مخوف و تاریک که گفته‌اند یا جای نگاهداری بخشی از خزاین نادر بوده یا زندانی برای مغضوبین درگاه. اما حالا به همت سازمان میراث فرهنگی خراسان، نمایشگاهی است که مراحل بازسازی قصر خورشید در سال‌های اخیر را به تصویر می‌کشد.

طبقه دوم یا هم کف، تالاری بزرگ در میان دارد و اتاق‌هایی در پیرامون. تالار با تزییناتی به شیوه بناهای صفوی آراسته و طلا کاری شده است و چون دورادور دیوار آن کتیبه‌ای حاوی سوره نبأ با تاریخ مرگ نادر ( 1160 ه.ق ) به چشم می‌آید،  برخی چنین نتیجه گرفته‌اند که نادر قصر خورشید را به ‌عنوان آرامگاه خویش بنا کرده بود. (آرامگاه کنونی او در مرکز شهر مشهد قرا دارد.)

طبقه سوم نیز گنبد استوانه‌ای بزرگی است که از 66 نیم ستون سنگی تشکیل یافته بدین سبب در تمام بناهای تاریخی ایران یکتا و بی‌همتا ست. از کنار این گنبد مدور می‌توان باغ زیبای پیرامون قصر و نمای عمومی شهر کلات را تماشا کرد.

در میان این منظره دلفریب، آنچه بیش از همه جلب توجه می‌کند، گنبد فیروزه‌ای رنگ مسجدی است که درست در محور قصر خورشید و چشم در چشم آن جای گرفته است. مسجد به صفت گنبد زیبایش کبود گنبد خوانده می‌شود. یادگاری است از دوره سلجوقیان ( سده پنجم و ششم هجری ) و شاهدی است بر اهمیت و آبادانی کلات در آن روزگار. این مسجد بعدها، یک بار در زمان نادرشاه و یک بار در زمان فتحعلیشاه قاجار مرمت شد و امروز زیر گنبد بلند خویش، جسم پاک شهیدان کلات را درآغوش کشیده است. بعد از این دو بنای فاخر، سومین اثر تاریخی بزرگ در کلات، بند نادری است که گرچه نام خویش را مثل خیلی از داشته‌های کلات از فاتح هندوستان گرفته، اما احتمالا او فقط مرمتگرش بوده، نه سازنده‌اش.

 

کاخ قصر خورشید، میان باغی بزرگ به شیوه باغ‌های ایرانی بنا شده است

 
 بند نادری با 70 متر ارتفاع و عرضی متغیر بین 7 تا 12 متر، روی ژرف رود بنا شده است و طبق شواهد موجود ممکن است در دوره ایلخانان مغول ( سده هفتم و هشتم هجری ) از سنگ و آجر و ساروج ساخته شده باشد.

غیر از این‌ها باید از برج و باروی کلات نام برد که پیش از دوره نادروجود داشته و به دستور او تجدید ساختمان شده است. پایین برج و بارو و مشرف به دربند ارغونشاه کتیبه‌ای ناتمام به زبان ترکی وجود دارد که از صفات داشته و نداشته نادر می‌گوید. در روستای خشت در 13 کیلومتری کلات نیز استحکامات و آب انبارهای روستای خشت خودنمایی می‌کنند که باز از دوره نادر باقی مانده اند.

اثر دیگر، یک رشته لوله سنگی است که آب شیرین نهر قره سو را از 12 کیلومتری کلات به شهر می‌آورده است و حالا جز تکه‌هایی از آن باقی نیست. هوش سرشاری نمی‌خواهد که آدم حدس بزند این یکی هم از روزگار نادر به جا مانده است.


به این‌ها باید بقایای قلعه فرود در روستای  گرو  در یک کیلومتری شمال غربی کلات را افزود که عمرش به دوره پیش از اسلام می‌رسد و شاید جایگاه فرود افسانه‌ای در شاهنامه فردوسی بوده است.

اینها جملگی در طبیعت زیبایی قرار دارند که وصفش نه گفتنی است نه شنیدنی، بلکه دیدنی است. حالا اگر می‌خواهید به کلات بروید،   باید بدانید که نه در زمستان می‌توان رفت که جاده پربرف و شهر سرد و سوزان است و نه در هفته‌هایی از پاییز که باران‌های سیل آسا معروف به  هفته بار حتی کلاتی‌ها را در خانه حبس می‌کند. بهار و تابستان بهترین هنگام برای دیدار کلات است و اگر خودروی شخصی ندارید، اتوبوس و سواری در میدان بار نوغان در شمال شهر مشهد، شما را به مقصد می‌رساند. با اتوبوس 3 تا 4 ساعت راه است و با سواری 2 تا 3 ساعت.

این یک وجب جا، درست روی پشت این گربه بزرگ و دوست داشتنی، مینیاتوری است از همه زیبایی‌های سرزمین پهناورمان ایران.

 

 

 منبع:hamshahrionline.ir

پایان مطلب درباره آشنایی با آثار تاریخی ایران

برچسب ها   آشنایی   آثار   تاریخی   ایران   آشنایی   شهر   تاریخی   کلات  


دیدگاه های شما - آشنایی با آثار تاریخی ایران : آشنایی با شهر تاریخی کلات


نام شما


آدرس ایمیل


آدرس وب سایت


متن نظر




لطفا کد مشاهده شد در تصویر را وارد نمایید







تبليغات B
آخرین مطالب
مدیرکل ورزش و جوانان استان زنجان : تعامل دستگاه‌ ها و سمن‌ ها در قالب طرح بازآفرینیکوتاهی در اجرا احکام صادره پذیرفتنی نیستضرورت ارتباط دانشگاه با صنعتتعطیلی مدارس مقطع ابتدایی زنجانقرار جلب در امور حقوقی و کیفری و اعتراض به قرار منع تعقیبمدیرکل اوقاف استان زنجان خبر داد: تربیت ۱۰ هزار حافظ قرآن در زنجان فرمانده سپاه انصارالمهدی استان زنجان: بسیج خالق زیباترین صحنه‌های تاریخ است رئیس مرکز مدیریت حوادث و فوریت‌های پزشکی زنجان: ۶۲ نفر در زنجان دچار مسمومیت با گاز مونوکسید کربن شده اند فرمانده انتظامی استان زنجان خبر داد: ۲۹ میلیارد تومان کشفیات کالای قاچاق در استان زنجان رئیس کل دادگستری استان زنجان: سیاست‌های ستاد دیه نیازمند تغییرات اساسی است مدیرکل سازمان تأمین اجتماعی استان زنجان: شمار بیمه شدگان اجباری در زنجان افزایش داشته است رئیس دانشگاه علوم پزشکی استان زنجان: مرگ مادران در زنجان به صفر رسیده است/ انجام رایگان زایمان طبیعی رئیس پلیس راه استان زنجان: جاده ها و گردنه های کوهستانی زنجان لغزنده است/استفاده از زنجیرچرخ مدیرکل هواشناسی استان زنجان: باد شدید در راه زنجان/ یخبندان برخی مناطق را فرا می گیرد صفحه اول روزنامه های استان زنجان ۵ آذر۱۳۹۷مدیر کل تبلیغات اسلامی استان زنجان : باید در ایام شادی اهل‌بیت جشن و سرور کرد فرمانده انتظامی استان زنجان خبر داد: کشف گوشی قاچاق در پوشش جهیزیه عروس در خدابنده استاندار زنجان: مدیران پاک‌دست منابع مالی را با اولویت هزینه می‌کنند سرپرست معاونت سیاسی و امنیتی استانداری زنجان: کارخانه روغن نباتی مشکل مواد اولیه ندارد/ فعالیت مجددکارخانه مدیرکل هواشناسی استان زنجان: سامانه بارشی وارد زنجان می شود/وزش باد شدید صفحه اول روزنامه های استان زنجان ۱ آذر۱۳۹۷قطع یارانه را چطور پیگیری کنیم؟ برگ سبز خودرو سند مالکیت هست یا نیست؟نماینده ولی فقیه در استان و امام جمعه زنجان: آبروداری و حفظ حرمت در جامعه ضروری است رئیس دانشگاه علوم پزشکی استان زنجان خبر داد: وجود بیش از ۲۰ خیریه سلامت در استان زنجان محفل بزرگ انس با قرآن در شب میلاد پیامبر(ص) برگزار می شودسرپرست مرکز مدیریت پیوند وزارت بهداشت: تخت‌های دیالیز در کشور افزایش داشته است مدیرکل اوقاف استان زنجان خبر داد: برگزاری برنامه های هفته وحدت در ۳۲ بقعه متبرکه زنجان رئیس جهاد کشاورزی استان زنجان: ۵۲ هزار هکتار از اراضی کشاورزی زنجان به آبیاری نوین مجهز شد صفحه اول روزنامه های استان زنجان ۳۰ آبان ۱۳۹۷دریافت شماره شبادرگفتگو با مهر عنوان شد: هفته وحدت بهترین فرصت برای تقویت اتحاد بین مسلمانان است نماینده مردم استان زنجان در مجلس خبرگان رهبری: رسالت رسانه دینی تبیین سیاست‌های کلان نظام است دستگیری شکارچیان آهو در زنجانمدیر کل تعزیرات حکومتی زنجان: برخورد جدی با قاچاقچیان سوخت در زنجان مدیرکل تبلیغات اسلامی استان زنجان: سنگرهای تبلیغی و دینی را تقویت کنیم رئیس اداره تبلیغات اسلامی شهرستان زنجان: مناطق آسیب پذیر را شناسایی کنیم/ امور فرهنگی در اولویت صفحه اول روزنامه های استان زنجان ۲۹ آبان ۱۳۹۷قندی که کام ها را تلخ می کندعمل پیوند کلیه از بیمار مرگ مغزی در زنجان امکان پذیر است

اوقات شرعی به وقت زنجان
اذان صبح۵:۵۸:۰۰
طلوع خورشید ۷:۲۷:۰۰
اذان ظهر۱۲:۲۶:۰۰
غروب خورشید ۵:۲۴:۰۰
اذان مغرب ۵:۴۴:۰۰
نیمه شب شرعی ۱۱:۴۱:۰۰
بازدیدها
بازديد امروز :4173
بازديد ديروز :10400
بازديد کل :5990504